Gerardus Mercator was een Belgische cartograaf. Hij is geboren in Vlaanderen op 5 maart 1512 en overleden op 2 december 1594. Hij wordt vooral herinnerd voor de "Mercator projectie" die naar hem genoemd is.
Bij zijn geboorte in Rupelmonde in Vlaanderen heette hij Gerard de Cremere (of Kremer).
"Mercator" , hetgeen de Latijnse vertaling van zijn naam is betekent zoveel als koopman. Hij is opgeleid in
's Hertogenbosch door de fameuze humanist Macropedius en tevens op de Universiteit van Leuven.
Ondanks zijn faam als cartograaf was zijn bron van inkomen voornamelijk zijn vakkundige wiskundige instrumenten. Hij keerde terug naar Leuven waar hij werkte met Gemma Frisius en Gaspar Myrica.
Ofschoon zijn rol niet voornamelijk die was van cartograaf maar wel die van een zeer bekwaam graveur van de koperen platen werkten zij samen aan een hemel-globe.
Zijn eigen onafhankelijk cartografisch werk begon in 1537 toen hij een kaart van Palestina maakte.
Hierop volgde een wereld-kaart in 1538 en een kaart van Vlaanderen in 1540.
Aangezien dit het meest geeigende was voor het graveren van de koperen platen voor kaarten leerde hij het Italic schrift. Hij schreef het eerste Italic schrift lesboek uitgegeven in Noord Europa.
Hij is in 1544 veroordeeld wegens ketterij, vanwege zijn verre reizen en Protestant geloof; hij zat zeven maanden gevangen.
In 1552 verhuisde hij naar Duisburg en opende daar een cartografisch atelier waar hij een zesdelige kaart van Europa in 1554 voltooide.
Daarnaast werkte hij tevens voor de gemeente. Zijn motieven om te verhuizen naar Duisburg zijn niet duidelijk, wellicht omdat hij hoorde over de plannen om aldaar een universiteit te stichten of wellicht uit religieuze overwegingen. Hij onderwees wiskunde aan het academisch college van Duisburg. In 1564 werd hij aangesteld als Hof Kosmograaf van de Hertog Wilhelm van Cleve, hij had toen al diverse kaarten vervaardigd. Hij ontwikkelde een nieuwe wijze van projekteren en past die voor het eerst in 1569 toe. De projektie bestond uit parallelle lijn van geografische lengte teneinde te helpen bij navigatie op zee aangezien kompas koersen gemerkt konden worden als rechte lijnen.